Poradniki

Fotografowanie nocą cz.I

Ocena użytkowników:  / 3
SłabyŚwietny 

 
Zdjęcia nocne są tajemnicze, romantyczne, czasem budzą dreszczyk grozy, a takie deszczowo-mgliste zachwycają swoim klimatem. Jest to jeden z najtrudniejszych technicznie tematów fotografii, wymagający staranności i bardzo dobrej znajomości problemów ekspozycji fotograficznej.

 


Nawet telefonem komórkowym można wykonać ciekawe zdjęcie nocne, ale raczej należeć ono będzie do kategorii „gra w ruletkę”. Można i tak, ale nieprzewidywalność rezultatu kłóci się ze świadomą kreacją i dobrym warsztatem.

 

Zdjęcie - budynek parlamentu Kanady tuż po zachodzie słońca (światła w oknach to odbicie pomarańczowego nieba).

 

Zdjęcia nocne wymagają sporej wiedzy i nawet profesjonaliści „łamią statywy” na tym temacie. Nie będę pisał o naświetleniach strefowych, o blendowaniu w czasie ekspozycji, o sposobach używania światłomierza zewnętrznego, czy o ”wielokrotnej ekspozycji „ np. celem zagęszczenia świateł, czy też o filtrach kompensacyjnych. Większość z zamierzonych rezultatów osiąganych tymi starymi technikami można dziś otrzymać przy pomocy programów graficznych do obróbki fotografii.

 

Matryca

Kolejnym problemem jest dynamicznie słaba w stosunku do oka ludzkiego matryca aparatu cyfrowego (oko ludzkie wspomagane pracą źrenicy i szybką adaptację do widzenia detali w nikłym świetle jest w stanie rejestrować ponad dynamikę świateł i cieni (DR) 30 EV – najlepsze cyfrówki do 15 EV. Zważając na fakt, że każdy stopień EV to podwojenie ilości światła – to matrycę od oka w tej kwestii dzieli prawdziwa przepaść)

Dynamikę zdjęcia można poprawić poprzez wielokrotną ekspozycję, gdzie każde ze zdjęć tego samego obiektu (konieczność użycia statywu) jest naświetlane inaczej – z takich zdjęć składamy jedno – sumaryczne. Innym sposobem jest zastosowanie funkcji HDR, w którą są wyposażone niektóre aparaty fotograficzne.

 

Migawka

Ostatnim z problemów to skutki długiego czasu ekspozycji wymuszonego ciemnością planu fotograficznego. Konsekwencje długiego naświetlania – to dodatkowe szumy i „color shift” czyli zła interpretacja koloru. Nawet jeśli ustawimy niskie ISO, aby pozbyć się wspomnianych szumów, to ich nie wyeliminujemy całkowicie. Sensory posiadają „ trudne do odfiltrowania szumy „tła” i czym dłużej sensor jest aktywny tym one są większe. Tak więc szum tła jest nikły w świetle Słońca, ponieważ czas migawki jest bardzo krótki np. 1/500 sekundy. Natomiast zdjęcia nocne naświetlamy czasem kilkadziesiąt sekund.

 

Obiektyw

Najgorszym wrogiem dobrej fotografii nocnej są „duchy” „flara” (lens flare, inaczej lens ghosting) powstałe w wyniku wielokrotnych odbić światła od powierzchni soczewek wewnątrz wielosoczewkowego obiektywu.

W przypadku zdjęć nocnych obiektyw musi być starannie wyczyszczony, gdyż kilka pyłków kurzu na powierzchni soczewki oświetlonych ostrym światłem najbliższej nam lampy zaczyna świecić światłem odbitym do wnętrza aparatu zabijając szczegóły w cieniach.
Również użycie dużych zoomów zbudowanych z wielu układów optycznych (nawet 30 soczewek) pogarsza jakość cieni i obniża kontrast, ponieważ światło odbija się pomiędzy soczewkami, pomimo powłok MC. Poza tym zoomy posiadają wiele ruchomych elementów optycznych, co czasem doprowadza do „krystalizacji mikrocząstek” pochodzących z kurzu z przepompowywanego pomiędzy układami powietrza. Superzoom to wspaniałe uniwersalne narzędzie, ale do zdjęć nocnych wybieramy raczej kompaktowy aparat fotograficzny z niewielkim zoom, a najlepiej ze satało-ogniskowym obiektywem. Dlaczego niewielki zoom – bo na ogół składa się z małej ilości soczewek i elementów krawędziowych dając lepszy kontrast i mniejszą ilość „flare”

Obiektyw powinien być markowy, ponieważ taki gwarantuje bardzo dobre powłoki przeciwodblaskowe MC na powierzchniach soczewek.

Ciekawostka:pierwsze powłoki SC "błękitne" były wynalezione w 1935 roku w zakładach ZEISS na potrzeby armii hitlerowskiej dla celowników optycznych i stanowiły strzeżony wojskowy sekret. Do tamtego czasu okręty wojenne starały się przyjmować taką pozycję, aby słońce, reflektor, czy odbicie w lustrze zaślepiało celownik wroga sprężony z dalmierzem optycznym.

 

Mała uwaga i długie wyjaśnienie:

 

Nie należy mylić odblasków wewnętrznych z miękkością optyki. Są obiektywy, które są specjalnie tak zbudowane, że miękkość staje się ich zaletą, ale nie posiadają „ghosting flare” czyli niefajnych odbić między-soczewkowych, a jedynie obniżają kontrast brzegowy. Fotografowanie nocnej mgły, czy portretu low-key takim specjalnym obiektywem, to poezja.

Przykład zdjęcia wykonany obiektywem typu soft:

Priorytety dotyczące wyboru aparatu fotograficznego w celu wykonania technicznie poprawnych zdjęć nocnych:

  • Obiektyw – powinien być starannie wyczyszczony, markowy i składający się z niewielkiej ilości soczewek (układów optycznych)

  • Aparat powinien mieć funkcję ustawień ręcznych „M” i zalecany jest gwint do mocowania statywu

  • Powinniśmy użyć statywu, lub starannie ustabilizować aparat, aby nie drżał w czasie, kiedy otwarta jest migawka (opis w części II)

  • Wybierając aparat do zdjęć nocnych zwracajmy raczej uwagę na dynamikę jego matrycy niż na ilość pikseli, które oferuje. Zalecany, ale niekonieczny, jest również program HDR rozszerzający dynamikę.

     Część druga


    Tekst/zdjęcia: Andrzej Wojtek Dworaczek

     

Dodaj komentarz

Kod antyspamowy
Odśwież

Czytaj więcej

Wystawa Wojciecha St…

1057 km Wisły od samych źródeł do ujścia do Bałtyku...

Konkurs fotograficzn…

Kolejna odsłona Odkrytek. Kochanym ciotkom nawiązuje formułą do poprzedniej, kontynuując...

!ART COME OUT! z Woj…

Stowarzyszenie Fotograficzne FotoBzik wraz z Małopolskim Ogrodem Sztuki i mecenasami...

Zdjęcia

Forum

Sylwetki

Marcin Pycha

Marcin Pycha

"Fotografia interesowała mnie odkąd pamiętam i pomimo wielu innych zainteresowań zawsze towarzyszy...

Łukasz Szwejkowski

Łukasz Szwejkowski

"Fotograf amator wszystkiego czego się rusza i też nie."      

Tadeusz Wróbel

Tadeusz Wróbel

"Długie godziny w ciemni akademika nad odbitkami cz-b. eksperymenty z sepią..."        

Reklamy Google